Нони Ҳаррӯза – Хуруҷ 22:1-15

Қонунҳо дар бораи товони зарар

Қонунҳо дар бораи ҷуғрон пулӣ барои расониданӣ зарар ба молу мулки дигарон пешбини мекунад.

Мулоҳизаҳо ва хулосаҳ

Ба дузд бояд ҷазои сахт дода шавад. Аммо дараҷаи ҷазо вобаста вазият мебошад (оят.1-4). Шахсе, ки ба касе зарари моддӣ расонда бошад, вазифадор аст, ки ҷуғрони онро диҳад. Агар барои нигоҳдории молу мулки дигарон тамоми кори аз дасташ меомадаро кард, барои нигоҳдорӣ ё иҷора қабул кардаашро вале бо сабаби аз ӯ вобаста набуда онро аз даст дод, бас агар қасам хӯрад ва бегуноҳ будани худро исбот кунад аз ҷуғрони зарар озод мешавад (оят.5-15).

Дарсҳои Худо

Оят.7-15 Шахсе, ки бе айби худаш молу мулки дигареро аз даст додааст, дар назди қозӣ қасам хӯрда бегуноҳии худро исбот кардааст аз ҷуғронпулӣ озод карда мешавад. Ҷабрдида бояд ба ӯ бовар кунад ва ӯро бахшад. Қонуни Худо нишон медиҳад, ки муносибатҳои хуб ва боварӣ, аз ҳама дигар чизҳо хеле пурарзиштаранд. Аз ин рӯ агар талафот ҳам дида бошем, набояд боварии мардумро аз даст диҳем. Биёед, ба назар гирем, ки одам дар кадом шароит буд ва нисбат ба ӯ фаҳмиш зоҳир намоем. Ва ҳатто агар мо баъзе молу мулкеро аз даст диҳем, мо муносибатҳои хуби одамиро нигоҳ медорем.

Зиндагӣ бо Каломи Худо

Дар ин қисми Китоби Муқаддас Худо ба халқи Исроил мефаҳмонад, ки агар касе ба моли дигарон зарар расонад, бояд чуброни онро диҳад. Худо танҳо ба ибодат ё қурбонӣ аҳамият намедиҳад, балки ба муносибати байни одамон низ диққат медиҳад. Ӯ мехоҳад, ки одамон боинсоф, боваринок ва масъулиятнок бошанд.

Агар касе дуздӣ мекард, ӯ бояд ҷаримаи сахт медод. Вале ҷазо барои ҳар ҳолат як хел набуд. Худо ҳар вазъиятро бо адолат мебинад. Масалан, байни дуздии қасдан ва талафоте, ки бе гуноҳи шахс рух додааст, фарқ ҳаст. Ин ба мо нишон медиҳад, ки Худо на танҳо ба амал, балки ба нияти дил ҳам менигарад.

Оятҳои 7 то 15 дар бораи ҳолатҳое сухан мегӯянд, ки касе моли дигареро барои нигоҳдорӣ ё истифода гирифтааст. Агар ӯ тамоми кӯшишашро карда бошад, вале чизе аз сабаби берун аз қудраташ талаф шавад, ӯ метавонист назди қозӣ қасам хӯрад ва бегуноҳии худро исбот кунад. Баъд аз ин, соҳиби мол бояд ӯро бубахшад ва бовар кунад.

Ин ҷо Худо як дарси хеле муҳим медиҳад. Баъзан молу мулкро барқарор кардан мумкин аст, аммо бовариро шикастан осон ва барқарор карданаш душвор аст. Дар тоҷикӣ мегӯянд: «Дил шикаст, шиша нест, ки часпонӣ». Агар одамон ҳамдигарро доимо бо шубҳа нигоҳ кунанд, ҷомеа вайрон мешавад. Барои ҳамин Худо мехоҳад, ки дар байни мардум боварӣ ва инсоф бошад.

Дар зиндагӣ баъзан мешавад, ки касе чизеро тасодуфан вайрон мекунад ё аз даст медиҳад. Шояд дӯстатон китобатонро гум кард, ё ҳамсояатон асбоберо, ки аз шумо гирифта буд, нохост вайрон кард. Дар чунин вақт дил зуд ба ғазаб меояд. Одам мехоҳад ҳаққи худро талаб кунад. Вале Худо моро даъват мекунад, ки пеш аз ҳукм кардан, шароити одамро фаҳмем. Оё ӯ қасдан кард? Оё кӯшиш кард, ки эҳтиёт кунад? Оё рост мегӯяд?

Ин маънои онро надорад, ки гуноҳ ё беэҳтиётиро нодида гирем. Не. Худо адолатро дӯст медорад. Вале Ӯ ҳамчунин раҳм ва фаҳмишро низ дӯст медорад. Баъзе одамон барои як зарари хурд муносибати бисёрсоларо вайрон мекунанд. Аммо Китоби Муқаддас моро таълим медиҳад, ки муносибати хуб аз молу чиз қиматтар аст.

Ҳамчунин ин оятҳо ба мо ёд медиҳанд, ки агар моли дигарон дар дасти мост, бояд онро ҳамчун моли худ эҳтиёт кунем. Одами боваринок будан баракати калон аст. Вақте мардум медонанд, ки шумо ростқавл ҳастед, суханатон арзиш пайдо мекунад. Дар байни тоҷикон мегӯянд: «Одамро аз ваъдааш мешиносанд». Масеҳӣ бояд шахсе бошад, ки дигарон ба ӯ бовар карда тавонанд.

Имрӯз фикр кунем:

Оё мо нисбат ба моли дигарон эҳтиёткорем?
Оё мо зуд одамонро гунаҳкор мекунем?
Оё барои нигоҳ доштани муносибатҳои хуб омодаем бахшиш нишон диҳем?

Худо мехоҳад дили мо на танҳо одил, балки пур аз меҳрубонӣ ва фаҳмиш бошад.