Тавбаи Иброҳим дар Ҳастӣ 15

Ҳастӣ 15 ҳаракати равшани дили Иброҳимро нишон медиҳад — аз ноустуворӣ ва андешаи инсонӣ ба боварии пурра ба он чи Худо эълон мекунад. Ин порча нишон медиҳад, ки имон чӣ гуна пайдо мешавад: вақте ки инсон аз шарҳи худ даст кашида, ба ваъдаи Худо такя мекунад.

Имон эътиқоди устувор ва амиқ, эътимод ба роҳи Худо барои наҷот аст. Имон танҳо ба Худо такя мекунад ва ба ҳеҷ каси дигар такя намекунад.

Намунаи Ҳастӣ 15 нишон медиҳад, ки инсон чӣ гуна ба имон ба Масеҳ меояд. Дар аввал Иброҳим кӯшиш кард, ки ваъдаи Худоро бо фикри худ шарҳ диҳад. Ӯ гумон кард, ки хизматгораш Элиезери Димишқ вориси ӯ мешавад, зеро ӯ ва Соро фарзанд надоштанд (Ҳастӣ 15:2–3).

Ба ҳамин монанд, бисёр одамон аввал бо фикрҳои нодуруст сар мекунанд ва гумон мекунанд, ки ваъдаҳои Худо бо роҳҳои инсонӣ ё фаҳмиши худ иҷро мешаванд. Аммо такя ба фаҳмиши худ инсонро ба пеш намебарад; имони ҳақиқӣ вақте ба вуҷуд меояд, ки инсон аз фикри худ гузашта, ба ваъдаи Худо бовар мекунад.

Худо гумони Иброҳимро ислоҳ кард ва эълон намуд, ки ворис аз ҷисми худи ӯ хоҳад буд (Ҳастӣ 15:4). Вақте ки Иброҳим каломи Худоро шунид, фикри пештараи худро тарк кард ва ба он чи Худо гуфт, бовар кард. Ин тағйири фикр ва дил тавбаро нишон медиҳад, зеро ӯ аз фикри нодурусти худ рӯ гардонда, ваъдаи Худоро қабул кард.

Сипас дар Ҳастӣ 15:6 гуфта мешавад: «Ва ӯ ба Худованд имон овард, ва Ӯ онро барои ӯ адолат шумурд» (Тарҷумаи КМ99).

Ба ҳамин тарз, ба имон ба Масеҳ омадан маънои онро дорад, ки инсон мефаҳмад: шарҳҳо ё кӯшишҳои худи ӯ наметавонанд наҷот диҳанд. Инсон аз ин фикрҳои нодуруст рӯ мегардонад ва ба он чи Худо дар бораи наҷот тавассути Масеҳ эълон кардааст, бовар мекунад. Ҳамон тавре ки Иброҳим аз сабаби имонаш одил шумурда шуд, инсон низ назди Худо ба воситаи боварӣ ба ваъдаи наҷоти Ӯ сафед карда мешавад, на бо фаҳмиши худ ё аъмол.

Акнун биёед ин порчаро бинем, то принсипҳои абадии наҷотро фаҳмем.

1. Мо аз эълони Худо сар мекунем (Ҳастӣ 15:1)

Худо аввал Иброҳимро тасаллӣ медиҳад: «Натарс, эй Абром! Ман сипари ту ҳастам; подоши ту хеле бузург хоҳад буд» (Ҳастӣ 15:1, КМ99).

Худо пештар ҳам ба Иброҳим дар бораи насл ва баракат ваъда дода буд (Ҳастӣ 12:2; 13:16), вале вақт гузашта буд ва ваъда ҳанӯз ғайриимкон менамуд. Аз ин сабаб Худо муҳофизат ва баракати Худро боз тасдиқ мекунад.

Наҷот ҳамеша аз Худо ва муҳаббати Ӯ сар мешавад. Мо эълонҳои Худоро мешунавем, вале аксар вақт мехоҳем бо қувваи худ ба пеш равем.

Принсипи абадӣ: Имон аз эълони Худо сар мешавад, на аз фикри инсон.

2. Иброҳим гумони нодурусти худро ошкор мекунад (Ҳастӣ 15:2–3)

Азбаски Иброҳим ва Соро фарзанд надоштанд, ӯ роҳи мантиқиро пешниҳод кард:
шояд хизматгораш Элиезер ворис шавад, мувофиқи одатҳои қадимии хонадон.

Дар суханони ӯ маҳдудияти кӯшиши инсонӣ барои иҷрои ваъдаҳои Худо дида мешавад. Мо ҳам бисёр вақт кӯшиш мекунем бо корҳои нек ё расму оинҳои динӣ ҷони худро наҷот диҳем ё ризоияти Худоро ба даст орем. Аммо ҳеҷ коре наметавонад моро қабулшаванда гардонад, зеро мо гуноҳкорем ва ба Наҷотдиҳанда ниёз дорем.

Принсипи абадӣ: Ҳеҷ кас наметавонад худро наҷот диҳад, зеро ҳамаи мо гуноҳкорем.

Иброҳим гумон кард:

• Шояд ваъда бо фарзандхонӣ иҷро шавад.
• Шояд ваъдаи Худо тавассути тартиботи мавҷудаи инсонӣ иҷро гардад.

Аммо ҳеҷ як кӯшиши инсонӣ наметавонад он чизеро, ки Худо ваъда додааст, иҷро кунад.

3. Худо фикри Иброҳимро ислоҳ мекунад (Ҳастӣ 15:4)

Худо ин фикрро рад мекунад: «Ин кас вориси ту нахоҳад буд; балки он касе ки аз ҷисми ту берун хоҳад омад, вориси ту хоҳад буд» (Ҳастӣ 15:4, КМ99).

Худо равшан мекунад, ки ворис на аз Элиезер, балки аз насли худи Иброҳим хоҳад буд. Баъдтар Худо боз мегӯяд, ки ин писар аз Соро таваллуд мешавад — Исҳоқ (Ҳастӣ 17:15–21; 18:10).

Дар ин лаҳза Иброҳим мебинад, ки фикрҳои ӯ аз роҳи Худо фарқ доранд. Бовар кардан ба ваъдаи Худо маънои онро дорад, ки инсон аз интизориҳо ва роҳҳои худ даст кашад.

Принсипи наҷот: Роҳи Худо ба усули Худо асос ёфтааст, на ба фаҳмиши инсон.

4. Худо ваъдаро бо мисоли аён қавӣ мекунад (Ҳастӣ 15:5)

Худо ба Иброҳим нишон медиҳад: «Ба осмон назар кун ва ситораҳоро бишумор, агар метавонӣ онҳоро бишуморӣ… Насли ту низ чунин хоҳад буд» (Ҳастӣ 15:5, КМ99).

Ба ҷои шарҳ додани тарзи иҷрои ваъда, Худо бузургии онро нишон медиҳад. Ситораҳо ёдгории абадии ваъдаҳои Худо мебошанд.

Ба ҳамин тарз, дар масъалаи наҷот Худо моро бештар аз фаҳмиши инсонӣ баракат медиҳад. Мо наметавонем бо қувваи худ ба ҳузури Худо дароем, аммо Худо дар Масеҳ моро баракат медиҳад, вақте ки ба роҳи наҷоти Ӯ бовар мекунем.

Принсипи абадӣ: Худо баракатҳоро ваъда медиҳад ва наҷот медиҳад.

5. Иброҳим фикри худро дигар мекунад ва ба Худо бовар мекунад (Ҳастӣ 15:6)

«Ва ӯ ба Худованд имон овард, ва Ӯ онро барои ӯ адолат шумурд» (Ҳастӣ 15:6, КМ99).

Ин нуқтаи гардиш аст. Иброҳим қаблан ба таври дигар фикр мекард, аммо аз он фикр тавба кард. Ӯ аз андешаи худ рӯ гардонд ва диққаташро ба ваъдаи Худо равона намуд.

Имони Иброҳим чунин буд:

• эътироф кард, ки фикри пештарааш нодуруст буд
• аз он фикр рӯ гардонд
• гуфтаи Худоро ҳақиқат донист
• ба Худо бовар кард, ки ваъдаи Худро иҷро мекунад

Калимаи ибрии «аман» маънои такя кардан, эътимод кардан ва ба чизе такя намуданро дорад.

Принсипи абадӣ: Наҷот тавба ва боварӣ ба таъминкунии Худоро талаб мекунад.

6. Худо Иброҳимро одил эълон мекунад

Азбаски Иброҳим тавба кард ва ба каломи Худо бовар намуд, Худо ӯро одил ҳисоб кард. Мо аксар вақт мегӯем, ки Худо ӯро сафед кард.

Наҷот имрӯз ҳам ҳамин тавр аст: мо аз гуноҳҳои худ тавба мекунем ва танҳо ба кори Масеҳ барои наҷот такя мекунем. Дар натиҷа Худо моро фарзандони Худ мегардонад (Юҳанно 1:12).

Муҳим аст:

• Иброҳим одил шумурда нашуд, зеро ваъдаро худ иҷро кард.
• Ӯ одил шумурда шуд, зеро ба Он Касе ки ваъдаро дод, бовар кард.

Ин намуна баъдтар асоси таълимоти Китоби Муқаддас дар бораи имон гардид (Румиён 4; Ғалотиён 3).

Танҳо Худо метавонад шахсро сафед ё одил эълон кунад.

Намунаи имон дар Ҳастӣ 15

Ин порча як пешрафти рӯҳониро нишон медиҳад:
 1. Худо ваъдаро эълон мекунад
 2. Иброҳим фикри нодурусти худро мегӯяд
 3. Худо нофаҳмиро ислоҳ мекунад
 4. Иброҳим аз фикри нодурусти худ даст мекашад
 5. Ӯ ба гуфтаи Худо бовар мекунад
 6. Худо ӯро одил ҳисоб мекунад

Дарси асосӣ:
Имон вақте пайдо мешавад, ки инсон аз шарҳи худ даст кашида, пурра ба он чи Худо эълон мекунад бовар кунад, ҳатто вақте ки ваъда ғайриимкон менамояд.